Legionella
01. Legionella pneumophila
01.01. Genel Bilgiler
01.02. Laboratuvar Tanısı
01.03. Yaptığı Hastalıklar
01.04. Epidemiyoloji ve Korunma
01.05. Tedavi
02. Diğer Legionella spp.
03. Kullanılan Besiyerleri
01. Legionella pneumophila
01.01. Genel Bilgiler
Legionella cinsi bakteriler; Gram negatif, 03-0.9 mm en ve 2-20 mm boyda, hareketli, sporsuz, kapsülsüz, Giemsa boyası ile iyi boyanabilen bu kokobasil, 36 derecede bazı koşullarda ise 43-45 oC'larda üreme özelliği gösterir. Üremesi için besiyerlerine hemoglobin, isovital X ve bira mayası gibi maddelerin katılması gerekir. Dezenfektanlara duyarlı olmasına rağmen suda 4 oC ve 25 oC bir yıl ile 4-5 ay arasında canlı kalabilir.
01.02. Laboratuvar Tanısı
Legionella pneumophila Lejyoner hastalığı denilen bir tür pnömoni yaptığı için tanı amaçlı balgam, trakeo- bronşiyal aspirasyon sıvıları, plevra sıvısı ve akciğerden alınan otopsi örnekleri kullanılır.
Bu örnekler kültür için zenginleştirilmiş Mueller Hinton besiyeri, CYE agar (charcoal yeast extract) besiyerlerine ekilir ve %3 CO2‘li ortamda inkübe edilirlerse bakteri üretilebilir. CYE Agar testinde her örnek için 3 petri kutusu hazırlanıp, birinin örneğe ısı uygulaması, diğerinin örneğe asit uygulaması, sonuncusunun ise uygulama yapılmaksızın ekilmesi önerilmektedir. Isı uygulaması, 10 ml materyalin 50 oC'da su banyosunda 30 dakika tutulması, asit uygulaması ise 10 ml materyalin 2500 d/d'da 20 dakika santrifüjlenmesi, süpernatantın yaklaşık 9 ml'sinin dökülmesi ve kalan 1 ml üzerine 9 ml HCl-KCl tamponu ilave edilip yavaşça çalkalanması ve 5 dakika kendi halinde bekletilmesi ile yapılır. HCl-KCl tamponu 3.9 ml 0.2 M HCl + 25.0 ml 0.2 M KCl çözeltisinin pH'sının 1 M MOH ile 2.2 'ye ayarlanması ile hazırlanır.
Ekimler 35-37 oC'da 3-5 gün bekletilir ve küçük, 3-4 mm çapında, konveks, gri ve kaygan koloniler görüldüğünde identifikasyon için testler yapılır. Bu testlerde; nişasta hidrolizasyon testi (+), karbonhidrat fermantasyon testinde asit oluşumu (-), katalaz (+), oksidaz (+), jelatin hidrolizasyon testi (+), üreaz (-), hippurat hidrolizi (+), nitrat redüksiyon testinde (-) özelliklerin görülmesi tanı koydurur.
Tanı için floresanlı antikorlar kullanılabilir. Örneklerden direkt preparatlar yapılarak ve kültürden üretilen koloniler kullanılarak Floresan antikor tekniği ile erken tanı konulabilir.
Ayrıca Latex aglütinasyonu, EIA yöntemi ve PCR yöntemleri ile erken tanı konulabilir.
Deney hayvanı olarak kobaylarda üreyebilir. Embriyonlu yumurta sarı kesesine yapılan ekimlerde de kolay ürer.
Hastadan alınan kan serumu ile yapılan serolojik testte antikor titresinin 1/128’den yüksek olması veya iki hafta içinde serolojik titrenin katlanarak yükselmesi tanının konulmasını sağlar.
01.03. Yaptığı Hastalıklar
Legionella pneumophila, insanlarda akciğer ve üst solunum yolu enfeksiyonu olan Lejyonerhastalığına neden olur. 2-10 günlük kuluçka döneminden sonra pnömoni bulguları görülür.
Legionella pneumophila ve diğer bazı Legionella türleri pnömonisiz, ateşli ve kas ağrılı Pontiac adı verilen hastalığı da meydana getirirler.
01.04. Epidemiyoloji ve Korunma
Hastalık hava yolu ile bulaşır. Özellikle havalandırma ve hava soğutma sistemleri yolu ile bakteriler yayılır. Hastalık belirtili ve belirtisiz olarak geçirilebilir. Hastalığın geçirilmesi sırasında oluşan antikorlar daha sonrası için kalıcı olmazlar ve koruyucu özellik göstermezler.
01.05. Tedavi
Geniş spektrumlu antibiyotikler kullanılır.
02. Diğer Legionella spp.
Legionella bozamanii, Legionella micdadei, Legionella feelei, Legionella sainthelensi, Legionella dumoffi, Legionella gormanii, Legionella jordanis, Legionella longbeachae Legionella wadworthii, Legionella bosemanii, Legionella oakridgenesis türleri bulunur.
03. Kullanılan Besiyerleri
Analizlerinde zenginleştirilmiş Mueller-Hinton Agar, Charcoal Yeast Extract (CYE) Agar kullanılır.